Kennisbank · Internet Marketing Begrippen
Wat is Business-to-Consumer (B2C)?
B2C staat voor business-to-consumer: bedrijven die rechtstreeks aan particulieren verkopen. Een webshop, een kapper, een restaurant, een fysiotherapiepraktijk.
De tegenhanger is B2B, waarbij je aan andere bedrijven verkoopt. Veel ondernemers doen allebei zonder er ooit een bewuste keuze in te hebben gemaakt, en dan is het handig om te weten waar de verschillen zitten. Ze zijn groter dan alleen de toon van je teksten.
Wat er anders is dan bij zakelijke klanten
Eén beslisser. Een consument beslist zelf, hooguit in overleg met zijn partner. Bij bedrijven zitten er vaak drie mensen aan tafel met verschillende belangen, en moet er iemand tekenen die het product zelf nooit gebruikt.
Sneller. Van eerste bezoek tot aankoop kan bij een consument een paar minuten zijn. Bij een zakelijke aankoop zijn het weken tot maanden, met offertes, referenties en een inkoopafdeling ertussen.
Meer op gevoel. Consumenten kopen op vertrouwen, uitstraling en gemak. Zakelijke kopers moeten hun keuze intern verantwoorden, en dat maakt hun besluit voorspelbaarder maar ook trager.
Kleinere bedragen, grotere aantallen. Dat betekent dat je proces moet schalen. Je kunt niet met elke klant bellen, dus alles wat een consument nodig heeft om te beslissen moet op de site zelf staan.
Meer wettelijke bescherming. Dit is het grootste praktische verschil en het wordt het vaakst onderschat. Een groot deel van het consumentenrecht is dwingend: je kunt er in je voorwaarden niet van afwijken, ook niet als de klant ermee instemt.
Hoe een consument tot een aankoop komt
De weg naar een bestelling is korter dan bij zakelijke verkoop en zelden rechtlijnig.
Het begint meestal op een telefoon, in een verloren moment. Iemand oriënteert zich, vergelijkt een paar aanbieders, leest beoordelingen en gaat weer weg. De aankoop volgt uren of dagen later, soms op een ander apparaat.
Dat verklaart waarom het merendeel van je bezoekers niets koopt bij hun eerste bezoek, en waarom je meting die twee bezoeken vaak niet aan elkaar knoopt. Wie zijn cijfers leest alsof elk bezoek een losstaande kans is, trekt de verkeerde conclusies over welk kanaal werkt.
Bij kleine bedragen kan de hele afweging in één sessie plaatsvinden. Bij grotere bedragen, en bij alles wat met het huis of de gezondheid te maken heeft, gaat er vergelijken en twijfelen aan vooraf. Hoe die fasen op elkaar volgen staat in het artikel over de customer journey.
Wat in beide gevallen geldt: de reden om af te haken is zelden de prijs. Het is onduidelijkheid over verzendkosten, levertijd of retourneren.
De bescherming die alleen bij consumenten geldt
Verkoop je op afstand aan particulieren, dus via je site, telefonisch of per e-mail, dan gelden er regels waar je niet omheen kunt.
De bekendste is de bedenktijd. Sinds juni 2014 mag een consument een bestelling binnen veertien dagen na ontvangst zonder opgaaf van reden annuleren, en daarna heeft hij nog eens veertien dagen om het product terug te sturen.
Wat veel webshops niet weten: informeer je de klant niet over dat recht, dan wordt de bedenktijd verlengd met twaalf maanden. Een ontbrekende zin in je voorwaarden kan je dus een jaar lang open retourrecht opleveren.
Er zijn uitzonderingen, en die zijn smaller dan mensen denken. Maatwerk dat naar persoonlijke specificatie is gemaakt, bederfelijke waren, verzegelde producten om hygiënische redenen waarvan het zegel is verbroken, en losse kranten of tijdschriften. Een product dat gewoon uit voorraad komt in de kleur die de klant koos, is geen maatwerk.
De retourkosten mag je bij de klant leggen, maar alleen als je dat vooraf duidelijk hebt gemeld. Heb je dat niet gedaan, dan betaal je ze zelf. Terugbetalen doe je binnen veertien dagen na de annulering, inclusief de verzendkosten die je bij de heenzending in rekening bracht.
Wat er op je site moet staan voordat iemand betaalt
De informatieplicht is concreet en goed te controleren. Loop hem een keer af met je eigen bestelproces ernaast.
De totaalprijs inclusief btw en inclusief alle onvermijdbare kosten moet duidelijk zijn voordat iemand afrekent. Verzendkosten die pas in de laatste stap verschijnen zijn geen slimme tactiek maar een risico.
De levertijd hoort erbij. Spreek je niets af, dan geldt wettelijk dertig dagen. Haal je die niet, dan mag de klant de koop ontbinden.
Je bestelknop moet ondubbelzinnig zeggen dat er een betaalverplichting ontstaat. Staat er alleen "verder" of "bevestigen", dan is de consument formeel niet aan de overeenkomst gebonden. Dat is een van de goedkoopste dingen om te repareren en een van de meest voorkomende fouten.
En je bedrijfsgegevens moeten vindbaar zijn: naam, vestigingsadres, e-mailadres, KvK-nummer en btw-nummer. Een contactformulier zonder adres voldoet niet. Voor de rest van wat er bij online verkopen komt kijken is er een apart artikel over e-commerce.
Garantie werkt anders dan klanten denken
De wettelijke garantie is geen termijn maar een norm: een product moet doen wat je er redelijkerwijs van mag verwachten, gezien de prijs en wat je erover hebt beweerd. Van een dure wasmachine mag een klant meer jaren verwachten dan van een goedkope waterkoker, en dat verschil zit nergens in een garantiekaart.
Die norm staat los van de fabrieksgarantie. Een fabrikant die één jaar garantie geeft, verkort daarmee jouw verplichting als verkoper niet. De klant koopt bij jou, dus klaagt hij bij jou.
Sinds 27 april 2022 is de bewijslast verschoven. Gaat er binnen een jaar na levering iets stuk, dan wordt aangenomen dat het gebrek er bij aflevering al was, tenzij jij het tegendeel aantoont. Dat was zes maanden.
Voor producten met een digitaal onderdeel is er sindsdien nog iets bij gekomen: je moet updates leveren zolang de klant die redelijkerwijs mag verwachten. Verkoop je slimme apparaten, dan is dat een verplichting die jaren doorloopt.
In je voorwaarden kun je dit niet inperken. Een bepaling die de wettelijke garantie beperkt tot een half jaar is niet geldig, en de ACM treedt op tegen webshops die dat toch opschrijven.
De prijsregels die sinds 2022 gelden
Op 28 mei 2022 zijn de Europese regels voor consumentenbescherming in Nederland aangescherpt. Vier punten raken vrijwel elke webshop.
Kortingen. Kondig je een prijsverlaging aan, dan moet je als referentie de laagste prijs gebruiken die je in de dertig dagen ervoor hebt gehanteerd. De adviesprijs van de fabrikant doorstrepen mag dus niet meer als je zelf al lager zat.
Beoordelingen. Nepbeoordelingen zijn verboden. Toon je beoordelingen, dan moet je erbij vertellen of en hoe je controleert dat ze van echte kopers komen. Doe je dat niet, dan mag je niet suggereren dat ze geverifieerd zijn.
Volgorde. Sorteer je zoekresultaten in je shop, dan moet je uitleggen wat die volgorde bepaalt, en of aanbieders hebben betaald voor een hogere plek.
Persoonlijke prijzen. Pas je je prijs automatisch aan op basis van iemands gedrag of profiel, dan moet je dat vermelden.
De ACM handhaaft hierop en heeft daarnaast in 2020 een leidraad gepubliceerd over misleidend ontwerp. Aftellende klokjes die na afloop opnieuw beginnen, meldingen dat er nog twee op voorraad zijn terwijl dat niet klopt, en voorgevinkte vakjes vallen daaronder.
Marketing naar consumenten: wat mag en wat niet
Voor commerciële berichten aan particulieren geldt in Nederland toestemming vooraf. Dat staat in de Telecommunicatiewet en het gaat verder dan de AVG.
Er is één uitzondering die de meeste webshops gebruiken: aan bestaande klanten mag je zonder aparte toestemming mailen over je eigen vergelijkbare producten, mits je bij het verzamelen van het adres de mogelijkheid gaf om te weigeren en dat in elk bericht herhaalt.
Bellen is strenger geworden. Sinds 1 juli 2021 is het Bel-me-niet-register vervallen en geldt ook voor telefonische verkoop aan consumenten dat je vooraf toestemming nodig hebt. Bij zakelijke nummers ligt dat anders, en dat is een van de weinige plekken waar B2B ruimer is dan B2C.
Voor cookies en meetsoftware gelden de AVG en de Telecommunicatiewet samen. Toestemming moet vrij gegeven zijn, en de Autoriteit Persoonsgegevens heeft meermaals aangegeven dat banners die weigeren moeilijker maken dan accepteren niet voldoen.
Wat je hier praktisch aan hebt: bouw je lijst op met een duidelijke opt-in en houd bij waar en wanneer iemand die gaf. Hoe je daarna met die lijst omgaat staat in het artikel over e-mailmarketing.
Wat dat betekent voor je site
- Toon verzendkosten vroeg. Kosten die pas bij de laatste stap verschijnen zijn de grootste veroorzaker van verlaten winkelmandjes, en sinds 2022 ook een juridisch risico.
- Laat bestellen als gast toe. Een verplicht account kost je bestellingen. Bied het aanmaken van een account aan ná de betaling, wanneer de gegevens er toch al staan.
- Maak het op een telefoon af te ronden. Het merendeel van je bezoek komt daarvandaan. Wat daarbij komt kijken staat in het artikel over je website optimaliseren voor mobiel.
- Zet iDEAL bovenaan. In Nederland verreweg de meest gebruikte betaalmethode, en de methode waarbij het geld direct binnen is.
- Toon wie je bent. Adres, telefoonnummer, echte foto's van je zaak of je team. Vertrouwen is bij consumenten het grootste struikelblok.
- Wees duidelijk over retourneren. Een helder retourbeleid verhoogt je verkoop, ook al klinkt dat tegenstrijdig. Onduidelijkheid kost je de bestelling die je anders wel had gehad.
Betalen in Nederland
Nederlandse consumenten betalen anders dan de rest van Europa, en dat merk je zodra je een buitenlands winkelsysteem installeert waarin creditcard standaard bovenaan staat.
iDEAL is de standaard voor Nederlandse consumenten. Het is in 2023 overgenomen door een Europees samenwerkingsverband van banken en gaat op termijn op in het Europese Wero. Voor jou als verkoper verandert dat vooral aan de achterkant, bij je betaaldienstverlener.
Achteraf betalen is de tweede grote groep. Het verlaagt de drempel merkbaar en het kost je meer aan transactiekosten en aan administratie rond bestellingen die niet betaald worden. De aanbieders hebben in Nederland afspraken gemaakt over leeftijdscontrole, en de herziene Europese richtlijn consumentenkrediet uit 2023 brengt deze manier van betalen onder de regels voor krediet.
Creditcards spelen hier een kleinere rol dan in veel andere landen, en PayPal wordt vooral gebruikt bij aankopen over de grens. Bied je aan buitenlandse consumenten aan, dan is per land uitzoeken wat gebruikelijk is meestal de moeite waard.
Kijk bij je keuze van een betaaldienst verder dan het tarief per transactie. Wat kost een terugboeking, en hoe snel staat het geld op je rekening? Welke e-commerceplatforms met welke betaaldiensten samenwerken bepaalt vaak je speelruimte.
Waar je klanten vandaan komen
Bij consumenten werkt zoekverkeer op productniveau goed, want de koopintentie zit al in de zoekopdracht. Iemand die "waterdichte wandelschoenen maat 43" intikt, is verder dan iemand die op je merknaam zoekt.
Google Shopping is voor de meeste webshops effectiever dan gewone tekstadvertenties, omdat er een foto en een prijs bij staan en de klik dus beter gefilterd is.
Social media werkt hier beter dan bij zakelijke verkoop, vooral als beeld het werk kan doen. Kleding, interieur, eten en alles wat je wilt laten zien in plaats van uitleggen.
Marktplaatsen zijn de snelste manier aan omzet en de langzaamste manier aan een eigen klantenbestand. Je krijgt bereik en betaalt met marge en met het feit dat de klant van het platform is, niet van jou. Als beginpunt prima, als enige kanaal een kwetsbare positie.
En vergeet je bestaande klanten niet. Iemand die al eens bij je kocht hoef je niet meer te overtuigen van wie je bent, en dat scheelt precies het dure deel van je marketing.
Vertrouwen is het grootste struikelblok
Een consument die twijfelt of hij zijn geld terugziet, koopt niet. Bij zakelijke klanten speelt dat nauwelijks, want daar zitten een factuur en een inkoopproces tussen.
Beoordelingen zijn hier het zwaarste middel. Een pagina met alleen maar vijf sterren wekt argwaan; een gemiddelde met een paar kritische stemmen ertussen werkt beter. Hoe je daarmee omgaat staat in het artikel over online reviews.
Keurmerken doen hun werk vooral bij onbekende webshops. Thuiswinkel Waarborg en WebwinkelKeur zijn in Nederland de bekendste, en ze koppelen er een geschillenregeling aan. Voor een bekende lokale ondernemer voegen ze weinig toe.
Zichtbaarheid van je bedrijf helpt meer dan een logo. Een adres waar je echt zit, een telefoonnummer dat wordt opgenomen, en de naam van iemand die verantwoordelijk is.
Eén ding om nu te controleren: het Europese geschillenplatform waar webshops jarenlang naar moesten verwijzen, is op 20 juli 2025 gestopt. Staat die link nog in je algemene voorwaarden of in je voettekst, haal hem dan weg, want hij leidt nergens meer heen.
Wat je meet
Vier getallen: hoeveel bezoekers je krijgt, welk deel bestelt, wat een gemiddelde bestelling opbrengt, en hoeveel klanten terugkomen.
Dat laatste wordt het minst bekeken en zegt het meest. Kopen mensen maar één keer bij je, dan bepaalt je advertentiebudget je omzet in plaats van je aanbod.
Reken die vier ook door naar wat een klant je over langere tijd oplevert. Pas als je dat weet, weet je wat een nieuwe klant mag kosten. Hoe je dat berekent staat in het artikel over customer lifetime value.
Vergelijk je cijfers vooral met je eigen vorige periode. Gemiddelden per branche worden overal geciteerd en zeggen weinig, want ze hangen af van je assortiment, je prijs en je verkeersbron.
Kijk daarnaast waar mensen in je bestelproces afhaken. Dat is de plek waar de meeste winst ligt, en de reden dat conversie-optimalisatie bij consumenten meer oplevert dan meer advertentiebudget.
Als je zowel aan consumenten als aan bedrijven verkoopt
Dat komt vaker voor dan mensen denken: een installateur die particulieren en aannemers bedient, een groothandel met een consumentenlijn, een drukker die zowel losse kaartjes als contractwerk levert.
Het eerste dat wringt is de btw. Aan consumenten toon je prijzen inclusief btw, dat is verplicht. Zakelijke kopers willen ze exclusief zien. Een goede shop laat de bezoeker wisselen en onthoudt die keuze.
Het tweede zijn je voorwaarden. Consumenten hebben het dwingende recht dat hierboven staat, zakelijke klanten niet. Eén set voorwaarden voor allebei betekent dat je zakelijk te veel weggeeft of dat je consumenten iets ontzegt wat niet mag. Maak er twee.
Het derde is de aanpak van je verkoop. Voor consumenten zet je alles op de site en houd je het proces kort. Voor zakelijke klanten wil je een offerte, een gesprek en afspraken over levering. Dat zijn twee verschillende trechters die je niet in één pagina propt.
Op één site kan dat prima, mits je vanaf de eerste klik een duidelijke splitsing maakt. Twee losse sites is zelden nodig en verdubbelt je onderhoud.
Veelgestelde vragen over B2C
Wat betekent B2C?
B2C is de afkorting van business-to-consumer: een bedrijf dat rechtstreeks aan particulieren verkoopt. De klant koopt voor zichzelf en niet namens een organisatie.
Je komt de term vooral tegen in marketing en e-commerce, om onderscheid te maken met B2B, waar bedrijven aan bedrijven verkopen.
Wat is het verschil tussen B2C en B2B?
Bij B2C beslist één persoon, gaat het snel en spelen gevoel en gemak een grote rol. Bij B2B beslist een groep, duurt het weken tot maanden en moet de keuze intern verantwoord worden.
Het grootste praktische verschil zit in de wet. Consumenten hebben dwingende bescherming zoals bedenktijd en wettelijke garantie, waar je in je voorwaarden niet van kunt afwijken. Bij zakelijke klanten kun je vrijwel alles afspreken.
Welke bedrijven zijn B2C?
Iedereen die aan particulieren verkoopt. Webshops, winkels, restaurants, kappers, garages, fysiotherapeuten, verzekeraars, energiebedrijven en aanbieders van cursussen.
Veel bedrijven zijn allebei. Een schildersbedrijf dat huizen schildert en daarnaast voor een woningcorporatie werkt, heeft twee verschillende verkoopprocessen en hoort twee sets voorwaarden te hebben.
Hoeveel bedenktijd heeft een consument bij een online bestelling?
Veertien dagen vanaf het moment dat hij het product ontvangt, zonder dat hij een reden hoeft te geven. Daarna heeft hij nog eens veertien dagen om het terug te sturen.
Informeer je hem niet over dat recht, dan wordt de termijn met twaalf maanden verlengd. Dat is de duurste ontbrekende zin die je in je voorwaarden kunt hebben.
Wanneer geldt het herroepingsrecht niet?
Bij producten die naar persoonlijke specificatie zijn gemaakt, bij bederfelijke waren, bij verzegelde artikelen die om hygiënische redenen niet retour kunnen als het zegel verbroken is, en bij losse kranten en tijdschriften.
Die uitzonderingen zijn smaller dan veel webshops aannemen. Een product uit voorraad in een kleur die de klant koos, is geen maatwerk. Bij twijfel geldt het herroepingsrecht gewoon.
Wie betaalt de kosten van een retourzending?
De consument, mits je hem daar vooraf duidelijk over hebt geïnformeerd. Heb je dat niet gedaan, dan komen de retourkosten voor jouw rekening.
De verzendkosten van de heenzending betaal je in beide gevallen terug, tot het bedrag van je standaard verzendmethode. Kiest de klant voor een duurdere spoedlevering, dan hoef je alleen het standaardtarief te vergoeden.
Wat moet er op mijn bestelknop staan?
Er moet ondubbelzinnig uit blijken dat de klant een betaalverplichting aangaat. Een tekst als "bestelling met betalingsverplichting" voldoet.
Staat er alleen "bevestigen", "verder" of "afronden", dan is de consument formeel niet aan de overeenkomst gebonden. Dit is in een paar minuten aan te passen en het wordt vaak over het hoofd gezien.
Hoe lang geldt de wettelijke garantie in Nederland?
Er staat geen vaste termijn in de wet. Een product moet doen wat je er redelijkerwijs van mag verwachten, en dat hangt af van de prijs, het soort product en wat erover is beweerd.
Wel is er sinds 27 april 2022 een vaste periode voor de bewijslast: gaat er binnen een jaar na levering iets stuk, dan wordt aangenomen dat het gebrek er al was toen je leverde.
Mag ik consumenten e-mailen zonder toestemming?
In principe niet. Voor commerciële e-mail aan particulieren geldt in Nederland toestemming vooraf.
Er is één uitzondering: aan bestaande klanten mag je mailen over je eigen vergelijkbare producten, mits je bij het verzamelen van hun adres de kans gaf om te weigeren en dat in elk bericht herhaalt.
Moet ik prijzen inclusief btw tonen aan consumenten?
Ja. Aan particulieren toon je de totaalprijs inclusief btw en inclusief alle kosten die onvermijdelijk zijn.
Verzendkosten mag je apart tonen, maar ze moeten wel duidelijk zijn voordat de klant afrekent. Verkoop je ook zakelijk, laat de bezoeker dan wisselen tussen inclusief en exclusief.
Mag ik een korting tonen ten opzichte van mijn oude prijs?
Ja, mits je als referentie de laagste prijs gebruikt die je in de dertig dagen voor de actie hebt gehanteerd. Dat geldt sinds 28 mei 2022.
Een doorgestreepte adviesprijs die je zelf nooit hebt gevraagd mag dus niet. De ACM handhaaft hierop en kijkt daarbij ook naar aftellende klokjes en meldingen over voorraad die niet kloppen.
Welke bedrijfsgegevens moet ik op mijn website vermelden?
Je bedrijfsnaam, je vestigingsadres, een e-mailadres, je KvK-nummer en je btw-nummer. Die moeten eenvoudig vindbaar zijn, dus niet alleen in je algemene voorwaarden.
Een contactformulier zonder adres voldoet niet. Zet de gegevens in je voettekst of op een contactpagina die vanaf elke pagina bereikbaar is.
Kan ik B2C en B2B op één website combineren?
Ja, en dat is meestal verstandiger dan twee sites onderhouden. Zorg wel dat de bezoeker vanaf de eerste klik ziet welk deel voor hem is.
Regel daarnaast drie dingen apart: prijzen inclusief of exclusief btw met een schakelaar, twee sets algemene voorwaarden, en twee routes naar contact. Consumenten bestellen direct, zakelijke klanten vragen een offerte.
Wat is een normale conversie voor een webshop?
Dat verschilt zo sterk per branche, prijsklasse en verkeersbron dat een algemeen getal je op het verkeerde been zet. Een shop met dure meubels en een shop met verbruiksartikelen zijn niet vergelijkbaar.
Vergelijk daarom met je eigen vorige periode en per kanaal. Verkeer uit een merkzoekopdracht converteert vrijwel altijd beter dan verkeer uit social media, en dat gemiddelde zegt over allebei niets.
Dit artikel hoort bij Internet Marketing Begrippen. Daar vind je meer uitleg over hetzelfde onderwerp.
