Wat zijn long-tail zoekwoorden?

Long-tail zoekwoorden zijn lange, specifieke zoekopdrachten. Niet "dakgoot" maar "dakgoot laten reinigen kosten per meter". Minder mensen zoeken erop, en die mensen weten beter wat ze willen.

De naam komt van de grafiek van zoekvolumes: een paar termen met enorm veel zoekopdrachten aan de linkerkant, en daarachter een lange staart van duizenden termen die elk maar een paar keer worden ingetikt. Bij elkaar is die staart groter dan de kop.

Het begrip komt uit een artikel van Chris Anderson uit 2004 over online verkoop, waar hetzelfde patroon opging: de meeste omzet zat niet in de bestsellers maar in de duizenden titels die af en toe verkocht werden. Bij zoekopdrachten werkt het net zo.

Hoe lang is lang

Er is geen officiële grens. In de praktijk hanteren mensen drie of vier woorden als ondergrens, maar het aantal woorden is niet waar het om draait.

Waar het wel om draait is specificiteit. "Websitebouwer Veenendaal" is twee woorden en behoorlijk specifiek. "Wat is de beste manier" is vijf woorden en betekent niets. Kijk dus naar hoe duidelijk de zoekopdracht is over wat iemand wil, niet naar de lengte.

Dat de staart zo lang is heeft een reden die vaak wordt vergeten: Google zegt al jaren dat ongeveer vijftien procent van de zoekopdrachten die hij per dag krijgt nog nooit eerder is gesteld. Er komen dus voortdurend nieuwe formuleringen bij, en die vind je in geen enkele zoekwoordtool.

Waarom ze voor kleine sites beter zijn

Minder concurrentie. Op "website laten maken" staan landelijke partijen met jarenlange voorsprong. Op "website laten maken voor fysiotherapiepraktijk" veel minder.

Duidelijker bedoeling. Wie vier woorden intikt weet wat hij zoekt. Wie één woord intikt oriënteert zich nog.

Hogere kans op een aanvraag. Specifieke zoekers converteren beter, simpelweg omdat ze verder in hun beslissing zijn.

Bij advertenties goedkoper. Minder concurrentie in de veiling betekent een lagere prijs per klik.

Tien termen met elk vijftig zoekopdrachten per maand die je allemaal haalt, verslaan één term met vijfduizend die je nooit haalt. Dat is minder spannend en het werkt.

Het rekenvoorbeeld

Stel dat "webshop laten maken" duizend zoekopdrachten per maand heeft. Sta je op plek negen, dan levert dat misschien tien bezoekers op. Bereikbaar is die plek pas na jaren.

Neem in plaats daarvan vijftien lange varianten van elk veertig zoekopdrachten. Sta je daar op plek twee, dan levert dat samen makkelijk honderd bezoekers op, en die bezoekers zijn concreter bezig.

Het onaangename deel: die vijftien plekken haal je alleen met vijftien onderwerpen die je goed behandelt. Er is geen kortere weg, en dat is precies waarom het werkt.

Waar je ze vindt

• De suggesties in Google. Begin te typen en kijk wat er verschijnt. Die staan er omdat mensen ze intikken.
• Het blok met vragen halverwege de resultatenpagina. Klap er een paar open, dan komen er steeds meer bij.
• De gerelateerde zoekopdrachten onderaan de resultatenpagina.
• Google Search Console. De beste bron die je hebt, want daar staan de echte zoekopdrachten waarop jouw site al verschijnt.
• Betaalde tools. Ahrefs, Semrush en Answer The Public geven grotere lijsten. Handig als je er structureel mee werkt.

Hoe je van zo'n verzameling een geordende lijst maakt staat in het artikel over zoekwoordonderzoek. Hieronder gaat het om de twee bronnen die bij long-tail het meeste opleveren en die de meeste mensen laten liggen.

Wat je klanten je vragen

Hier kan geen enkele tool tegenop, want het gaat over jouw klanten en niet over de gemiddelde zoeker in Nederland.

Mensen vragen aan de telefoon precies wat ze even daarvoor bij Google intikten. "Moet ik daar zelf een vergunning voor regelen." "Kan dat ook als het huis nog verhuurd is." Dat zijn geen marketingvragen, dat zijn zoekopdrachten met een lidwoord erbij.

Vijf plekken waar dit soort taal ligt te wachten:

• Je verzonden mail. Zoek op vraagtekens in je antwoorden van het afgelopen jaar. Elke vraag die je drie keer hebt beantwoord verdient een tussenkop op je site.
• De zoekfunctie op je eigen site. Wat mensen daar intikken vertelt je wat ze niet konden vinden. Dat is de kortste weg naar een ontbrekende pagina.
• De bezwaren in je verkoopgesprekken. Twijfels worden thuis eerst opgezocht. Wie aan tafel vraagt of jij ook garantie geeft, heeft dat een week eerder ingetikt.
• Vragen bij je bedrijfsprofiel bij Google. Daar kunnen mensen openbaar iets vragen, en die vragen komen zelden alleen.
• Wat mensen bij je concurrenten schrijven. Beoordelingen met drie sterren zijn goudmijnen: daar staat waar iemand tegenaan liep, in zijn eigen woorden.

Schrijf ze op in de woorden van de klant en niet in die van je vak. Wie in je branche "meterkastverzwaring" zegt, zegt bij de klant "meer stroom in huis".

Wat zoekwoordtools wel en niet vertellen

Zoekvolumes uit tools zijn schattingen, en bij lage volumes zijn ze slecht. De Zoekwoordplanner van Google groepeert kleine aantallen in brede categorieën en verbergt de kleinste helemaal. Een term die volgens de tool tien zoekopdrachten heeft, kan er in werkelijkheid vijftig hebben.

Dat is bij long-tail geen ramp, want je gaat toch niet per term beslissen. Wat je zoekt is een patroon: welke vragen komen steeds terug, in welke bewoordingen.

Gebruik de tool dus om ideeën op te doen en niet om te bepalen of iets de moeite waard is. Dat laatste weet je beter door te kijken wat je klanten je vragen.

Search Console uitmelken

Hier zit meer in dan de meeste mensen eruit halen, en het is gratis. Vier handelingen die direct iets opleveren.

Filter op lange zoekopdrachten. In het prestatierapport kun je bij het filter op zoekopdrachten kiezen voor een aangepast filter met een reguliere expressie. Met een patroon dat op vier of meer woorden past, zoals ^\S+(\s+\S+){3,}$, houd je in één klap alleen de staart over. Zet de periode meteen op zestien maanden, want verder terug bewaart Google niets.

Filter op vragende woorden. Zoek in hetzelfde rapport op hoe, wat, waarom, wanneer en kosten. Dat levert direct een lijst met onderwerpen op die je nog niet goed behandelt.

Kijk per pagina. Klik op een van je artikelen en bekijk welke zoekopdrachten daarop uitkomen. Vaak zitten daar termen tussen waar het artikel nauwelijks iets over zegt. Die uitwerken levert meer op dan een nieuw artikel schrijven.

Zoek de plekken acht tot twintig. Lange zoekopdrachten waarop je net buiten de eerste pagina staat zijn je werkvoorraad. Daar is een paar alinea's extra vaak genoeg om te stijgen, terwijl een term waarop je op plek zestig staat een heel nieuw stuk vraagt.

Eén beperking: Search Console laat zeldzame zoekopdrachten weg om privacyredenen, dus de allerlangste staart zie je niet. Je merkt dat aan het verschil tussen het totaal bij je pagina's en de optelsom van de zoekopdrachten eronder. Dat gat komt je alleen via je eigen gesprekken te weten.

Let op de bedoeling

Dit weegt zwaarder dan het volume. Een lange zoekopdracht kan nog steeds informatief zijn: "hoe werkt een warmtepomp precies" wil uitleg, geen offerte.

Tik de term in en kijk wat er staat. Alleen uitlegartikelen betekent dat een verkooppagina daar geen kans maakt, hoe specifiek je term ook is.

De vier soorten bedoeling

• Ik wil het weten. Uitleg, achtergrond, hoe iets werkt. Hier hoort een artikel.
• Ik wil ergens naartoe. Iemand zoekt een specifiek bedrijf of een specifieke pagina. Hier valt weinig te winnen tenzij het over jou gaat.
• Ik wil vergelijken. Zoekopdrachten met kosten, prijzen, beste, ervaringen, versus. Hier horen overzichten en vergelijkingen, en dit is de meest onderschatte categorie.
• Ik wil het nu. Kopen, offerte, in de buurt, aanvragen. Hier hoort een dienst- of productpagina.

De grootste fout in de praktijk is een verkooppagina maken voor een zoekopdracht uit de eerste categorie. Google toont daar uitleg, dus je pagina komt er niet tussen, hoe goed hij ook is.

Clusteren in plaats van een pagina per term

Niet per term een aparte pagina. Dit is de meest gemaakte fout, en hij levert twintig dunne pagina's op die elkaar in de weg zitten.

Groepeer termen die hetzelfde betekenen en geef die groep één pagina. Zoekwoorddichtheid, keyword density en dichtheid van zoekwoorden horen bij elkaar, want Google begrijpt allang dat het om hetzelfde gaat.

Beantwoord binnen die pagina de vervolgvragen met tussenkoppen. Zo dek je tientallen lange zoekopdrachten af zonder ze te forceren. Een artikel dat een onderwerp echt uitput staat na een jaar op honderden zoekopdrachten in de resultaten, meer dan je er ooit had kunnen bedenken.

Van lijst naar pagina's

1. Verzamel alles. Zet elke term die je vindt in één lijst, zonder te filteren.
2. Groepeer op vraag. Termen die met hetzelfde antwoord te beantwoorden zijn, horen bij elkaar. Niet groeperen op woorden maar op wat iemand wil weten.
3. Controleer met een zoekopdracht. Tik twee termen uit dezelfde groep in en kijk of Google vergelijkbare pagina's toont. Die toets staat uitgewerkt bij zoekwoordanalyse.
4. Geef elke groep één pagina. De duidelijkste term wordt je titel, de rest worden tussenkoppen.
5. Link ze aan elkaar. Verwante pagina's die naar elkaar verwijzen doen het samen beter dan los.

Wanneer een variant toch een eigen pagina verdient

Er is een grens aan wat je onder één kop kunt schuiven, en die is met twee vragen te bepalen.

Kost het antwoord meer dan een paar honderd woorden, en heeft die variant weer eigen vervolgvragen? Dan is het een onderwerp en geen tussenkop. "Wat kost een webshop" en "wat kost een webshop met een koppeling naar je boekhouding" zijn twee stukken, want het tweede gaat over iets anders.

Wil iemand met die variant iets anders dan met de hoofdterm? Dan ook. Wie "zelf" of "gratis" in zijn zoekopdracht zet, wil niets kopen. Die hoort niet op je dienstpagina, hoe erg de woorden ook op elkaar lijken.

Verwar dit alles niet met het maken van tientallen bijna gelijke pagina's waarin alleen een plaatsnaam of een productnaam verschilt. Dat heet een doorgangspagina en is in strijd met de regels van Google. Het verschil is simpel: staat er op elke pagina iets dat alleen daar thuishoort, dan zit je goed.

Waar de termen terechtkomen

In je titel, in je tussenkoppen en gewoon in je tekst, op de plek waar ze vanzelf passen. Meer over de plaatsing staat in het artikel over waar je zoekwoorden plaatst.

Wat niet werkt is de term er vaker in proppen dan natuurlijk is. Google leest tegenwoordig betekenis en geen frequentie. Een pagina die het onderwerp echt behandelt scoort beter dan een pagina waarin de term twintig keer staat.

Wanneer een long-tail-pagina niet loont

Long-tail wordt vaak gebracht alsof elke lange zoekopdracht een pagina verdient. Zo werkt het niet. Een pagina die niets doet kost je onderhoud en verdunt de rest van je site.

Vijf gevallen waarin ik het zou laten:

• De vraag heeft niets met je werk te maken. Bezoek dat nooit klant wordt levert je niets op en kost soms wel tijd aan vragen die je niet wilt beantwoorden. Een loodgieter die goed scoort op "wat kost een liter water" heeft daar niets aan.
• Het antwoord is één feit. Google toont dat feit zelf bovenaan en niemand klikt. Bij een omrekening, een openingstijd of een definitie van drie woorden win je niets.
• De resultaten zijn allemaal van grote merken of van Google zelf. Staat de hele eerste pagina vol met een kaart, een winkelblok en drie landelijke partijen, dan is er geen plek voor je, hoe lang de zoekopdracht ook is.
• Je hebt er niets eigens over te zeggen. Een stuk dat de eerste drie resultaten samenvat komt er niet tussen. Zonder eigen ervaring, eigen cijfers of eigen voorbeelden kun je de tijd beter aan iets anders besteden.
• Je kunt het niet onderhouden. Veertig pagina's die je nooit meer bijwerkt worden binnen twee jaar een verzameling verouderde beweringen. Vijf die je bijhoudt zijn meer waard.

Eén geval ligt minder duidelijk: zoekopdrachten waar wel vraag naar is, maar waar jij nog niet tussen komt omdat je site er te weinig gezag voor heeft. Die zijn niet verloren, ze zijn te vroeg. Waarom een dunne pagina soms helemaal niet in de index komt staat bij indexering door zoekmachines.

Long-tail en lokaal zoeken

Voor bedrijven die in een regio werken zit hier de meeste winst, en het gaat vaak mis.

Wat werkt: één goede pagina per dienst, waarin je natuurlijk vermeldt in welke plaatsen je werkt, plus een volledig ingevuld bedrijfsprofiel bij Google. Dat profiel doet voor lokale zoekopdrachten meer dan welke pagina ook. Voor advertenties met een regionale insteek zie geografische targeting.

Wat niet werkt: veertig plaatspagina's waarin alleen de plaatsnaam is vervangen. Die worden gecrawld en niet opgenomen, en in het slechtste geval schaden ze de rest van je site.

Wil je toch per plaats een pagina, zorg dan dat er echt iets specifieks op staat: een klus die je daar deed, een foto, iets over de omgeving. Als je dat voor veertig plaatsen niet kunt opbrengen, maak er dan vijf.

Bij spraak en AI-antwoorden

Wie zijn telefoon een vraag stelt, formuleert hele zinnen. Dat maakt gesproken zoekopdrachten vrijwel per definitie lang, en hetzelfde geldt voor vragen aan een AI-assistent.

Wat daar goed voor werkt is precies wat ook voor getypte zoekopdrachten werkt: een duidelijke vraag als tussenkop en daaronder een antwoord dat op zichzelf staat. Ik zou daar geen aparte strategie van maken. Hoe zoekgedrag hierdoor verandert staat in het artikel over zoekgedrag van gebruikers.

Er is wel een verschuiving die je merkt in je cijfers. Bij lange vragen die met een alinea te beantwoorden zijn, leest een deel van je publiek het antwoord zonder te klikken. Dat treft vooral de informatieve staart. Zoekopdrachten waarin iemand iets wil laten doen, met woorden als offerte, kosten of in de buurt, leveren nog steeds klikken op, want daarna moet er nog iets gebeuren.

Houd je informatieve artikelen dus aan, want die bouwen je gezag op, maar meet ze op wat ze verderop opleveren en niet op hun bezoekcijfers.

Bij advertenties

Hier werkt long-tail net anders. Specifieke zoekwoorden hebben te weinig volume om apart te bieden, dus je vangt ze op met bredere zoekwoorden en let goed op je zoektermenrapport.

Daar zie je wat mensen echt intikten. De goede lange varianten geef je een eigen plek, de rommel sluit je uit. Dat is bij vrijwel elk account de goedkoopste verbetering die er is.

Dat rapport is niet volledig. Google laat zoektermen weg die maar door een handvol mensen zijn gebruikt, en dat is precies de staart. Een deel van je uitgaven gaat dus naar zoekopdrachten die je nooit ziet, wat een reden te meer is om je bredere zoekwoorden kort te houden. Hoe de veiling werkt staat bij zoekmachineadverteren.

Bij een klein budget weegt dit zwaarder dan bij een groot budget. Loop het rapport wekelijks door in de eerste maanden, daarna maandelijks.

Wat je meet

Niet de positie op één term, want die zegt weinig bij long-tail. Kijk in plaats daarvan naar:

• Het aantal verschillende zoekopdrachten waarop je verschijnt. Groeit dat aantal, dan werkt je aanpak, ook als geen enkele term hard stijgt.
• Het aantal pagina's dat verkeer krijgt. Bij een gezonde site komt het bezoek van tientallen pagina's, niet van drie.
• Vertoningen per pagina. Stijgen die, dan word je zichtbaarder, ook al blijven de klikken achter. Zo begint het altijd, verkeer komt daarna.
• Aanvragen per pagina. Uiteindelijk het enige dat telt. Vaak blijkt een onopvallend artikel de meeste aanvragen op te leveren.

Geef het tijd. Lange zoekopdrachten leveren per stuk weinig verkeer, en de opbrengst zit in de optelsom. Reken op een half jaar voordat er een patroon zichtbaar wordt.

Waar het misgaat

Alleen op long-tail inzetten. Je hebt ook een pagina nodig voor het hoofdonderwerp, anders mist je site een fundament.

Termen forceren. "Dakgoot laten reinigen kosten per meter Veenendaal" in een zin proppen leest slecht en levert niets op.

Volume negeren. Een term waar niemand op zoekt levert ook niets op, hoe weinig concurrentie er ook is.

Een pagina per term. Twintig dunne pagina's die elkaar beconcurreren doen het slechter dan één goede pagina.

De bedoeling negeren. Een verkooppagina maken voor een vraag die om uitleg vraagt.

Te vroeg oordelen. De opbrengst zit in de optelsom, en die zie je pas na maanden.

Veelgestelde vragen over long-tail zoekwoorden

Hoeveel woorden heeft een long-tail zoekwoord?

Meestal drie of meer, maar het aantal woorden is niet wat telt. Het gaat erom hoe specifiek de zoekopdracht is over wat iemand wil. Een korte, heel duidelijke term gedraagt zich als long-tail.

Zijn long-tail zoekwoorden echt makkelijker om op te scoren?

Meestal wel, omdat er minder pagina's zijn die er precies over gaan. Er zijn uitzonderingen: sommige lange vragen worden gedomineerd door grote sites met veel autoriteit. Kijk daarom altijd eerst wat er staat voordat je begint.

Hoeveel long-tail zoekwoorden heb ik nodig?

Denk niet in aantallen zoekwoorden maar in onderwerpen. Tien tot twintig goed uitgewerkte onderwerpen leveren vanzelf honderden zoekopdrachten op waar je op verschijnt.

Moet ik een aparte pagina maken per long-tail zoekwoord?

Nee. Bundel termen die met hetzelfde antwoord te beantwoorden zijn tot één pagina en werk de varianten uit als tussenkoppen. Aparte pagina's per term concurreren met elkaar.

Wanneer verdient een variant wel een eigen pagina?

Als het antwoord meer dan een paar honderd woorden kost en er eigen vervolgvragen bij horen. Of als iemand met die variant iets anders wil: wie het woord zelf of gratis erbij zet, wil niets kopen.

Twijfel je, zoek dan beide termen op en vergelijk de resultaten. Toont Google grotendeels dezelfde pagina's, dan is het één onderwerp.

Waar vind ik gratis long-tail zoekwoorden?

In Google zelf: de suggesties tijdens het typen, het vragenblok halverwege de resultaten en de gerelateerde zoekopdrachten onderaan. En in Search Console, waar de echte zoekopdrachten van je eigen bezoekers staan.

Hoe filter ik in Search Console op lange zoekopdrachten?

Ga naar het prestatierapport, zet een filter op zoekopdrachten en kies het aangepaste filter met een reguliere expressie. Een patroon dat op vier of meer woorden past houdt alleen de staart over.

Zet de periode meteen op zestien maanden, want dat is alles wat Google bewaart. Wil je verder terug kunnen kijken, exporteer dan af en toe een bestand.

Kloppen de zoekvolumes in tools?

Bij hoge volumes redelijk, bij lage volumes slecht. Google groepeert kleine aantallen en verbergt de kleinste helemaal. Gebruik de cijfers om onderwerpen te vergelijken, niet om te beslissen of iets de moeite waard is.

Wat is het verschil tussen long-tail en gewone zoekwoorden?

Gewone zoekwoorden zijn kort, breed en druk. Long-tail is lang, specifiek en rustiger. Je hebt ze allebei nodig: het brede woord voor je hoofdpagina, de lange varianten voor je artikelen. Zie ook het artikel over zoekwoorden in SEO.

Wanneer is een long-tail-pagina de moeite niet waard?

Als de vraag niets met je werk te maken heeft, als het antwoord één feit is dat Google zelf toont, of als de hele eerste pagina uit blokken van Google en grote merken bestaat.

Ook als je er niets eigens over te zeggen hebt kun je beter iets anders doen. Een samenvatting van de bestaande resultaten komt er niet tussen.

Werken long-tail zoekwoorden ook bij Google Ads?

Ja, en anders dan bij SEO. Je biedt niet op elke lange variant apart, want daar is te weinig volume voor. Je vangt ze op met bredere zoekwoorden en gebruikt het zoektermenrapport om de goede eruit te halen en de rest uit te sluiten.

Hoe lang duurt het voordat long-tail iets oplevert?

Reken op drie tot zes maanden voor de eerste tekenen en een jaar voordat het echt meetelt. Wie na twee maanden concludeert dat het niet werkt, stopt precies voordat het begint.

Is long-tail nog relevant nu Google antwoorden zelf toont?

Ja, en de vorm verandert. Uitgelichte fragmenten en AI-antwoorden worden samengesteld uit pagina's die een concrete vraag concreet beantwoorden. Dat is precies wat je maakt als je op long-tail schrijft.

Wel is de kans groter dat iemand het antwoord leest zonder te klikken, vooral bij informatieve vragen. Zorg dus dat de vragen die je beantwoordt bij jouw werk horen.

Moet ik long-tail zoekwoorden ook in mijn titel zetten?

De belangrijkste van de groep wel. De rest hoort in je tussenkoppen en in de tekst. Een titel volproppen met varianten leest slecht en levert je minder klikken op, ook als je positie klopt.